Pratik Enerji Mühendislik

ELEKTRİK TESİSATI PERİYODİK KONTROLÜ

Elektrik tesisatı periyodik kontrolü, mevcut yapınızın elektrik tesisat yönteminin; yönetmeliklere, standartlara uygunluğunu denetler. Denetlemenin akabinde, bu sisteme özel bir Elektrik iç tesisatı raporu, muayene personeli tarafından hazırlanır. Bu rapor, tesisinizin güvenliği hakkında size bilgi verir. Tesislerinizin sağlığı ve güvenliği için, elektrik tesisatınızın kontrolünü en az yılda 1 kez yaptırmakla yükümlüsünüz.
Elektrik Tesisat Kontrolü
Elektrik Tesisat Kontrolü

İşletmenizi Yangın Riskine ve Yasal Cezalara Karşı Koruyon

Elektrik tesisatı periyodik kontrolü, sadece 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereği yasal bir zorunluluk değil, aynı zamanda işletmenizi elektrik kaynaklı yangınlara karşı koruyan en kritik denetimdir. Pratik Enerji Mühendislik olarak, EKİPNET’e kayıtlı ve EMO yetki belgeli uzman mühendislerimizle; tesisatınızın röntgenini çekiyor, eksikleri belirliyor ve bakanlık denetimlerinde geçerli raporunuzu en hızlı şekilde sunuyoruz.

Kontrollerin ne kadar süre ile yaptırılacağı İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğine göre belirlenmektedir. Bu yönetmelikte elektrik tesisatı periyodik muayenesinin en az yılda 1 defa yaptırılması gerektiği yazmaktadır. Bunun yanı sıra bazı durumlarda bu süre daha da düşürülebilmektedir. Örneğin tesisatta kapsamlı bir değişiklik olması durumunda bu muayene tekrarlanmalıdır.

Elektrik Tesisatı Kontrolü Kimler Tarafından Yapılır?

Elektrik iç tesisatı kontrolünün kimler tarafından yapılacağı İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinde net bir şekilde ifade edilmektedir. Bu kontrol, elektrik mühendisleri, elektrik-elektronik mühendisleri, elektrik eğitimi bölümü mezunu teknik öğretmenler, elektrik tekniker veya yüksek teknikerleri tarafından yapılabilmektedir. Bu muayene yetkisi 1kv ve daha düşük gerilime sahip tesisatlar için geçerlidir. Ayrıca uzman mühendisin, Emo tarafından düzenlenen “1kV üstü ve 1kV altı Topraklama Yetkilendirme Belgesi” ile “Elektrik İç Tesisleri Denetimi Ve Raporlaması Yetkilendirme Belgesi” vesikalarına sahip olması, uzmanın yetkinliğini göstermektedir. Bu belgeler de, kontrolü uzman kişilere yaptırmak isteyen kuruluşların aradığı kriterler arasına girebilmektedir. 

Elektrik İç Tesisatı Periyodik Kontrolü Neleri İçermelidir?

Elektriksel kontroller yapılırken öncelikle Elektrik Panosu ve Topraklama tesisatına bakılır. Mevcut tesisteki ana elektrik panoları, tali ve dağıtım panoları kontrol edilmektedir. Sistemdeki prizler, makineler, eş potansiyel dengeleme elemanlarının topraklama ölçümü yapılır. Yani Elektrik Tesisatı Gözle Kontrol ve Fonksiyon Testleri ile  AG Topraklama Tesisatı Kontrolü yapılır. Elektrik tesisatı kontrolü kapsamında yapılacaklar ve tesiste bulunduğu taktirde yapılması gereken diğer kontroller şunlardır:

  • Elektrik Panoları Kontrolü: Panolarınızdaki kaçak akım rölesi testleri, termal kamera kontrolleri, görsel kontroller yapılır.
  • Alçak Gerilim Topraklama Tesisatı Kontrolü: Elektrik ile çalışan ekipmanların, baraların, topraklama çubuklarının topraklama ölçümleri yapılması, gövde ve koruma topraklamalarının olup olmadığı kontrol edilmesidir.
  • Yıldırımdan Korunma (Paratoner) Tesisatı Kontrolü: Yapınızı koruyan aktif paratoner, faraday kafesi, franklin çubuğu, doğal bileşenler ve gerilmiş tellerin görsel kontrol edilmesi ve topraklama testlerinin yapılması.
  • Jeneratör Kontrolü: Jeneratörün devreye girip girmediği, uygun değerlerde çalışıp çalışmadığı, koruyucu ekipmanlarının uygunluğuna bakılması, topraklama ölçümünün yapılması.
  • Yangın Algılama Ve Uyarı Sistemleri Kontrolü: Alarm sistemindeki Dedektör, buton, siren gibi ekipmanların test edilmesi, ses ve uyarı sistemlerinin uygun çalışıp çalışmadığının kontrol edilmesi
  • Katodik Koruma Ölçümü Kontrolü: Anot – Katod ölçümlerinin yapılması, korozyon vb. durumların olup olmadığının tespit edilmesi.
  • Akümülatör Kontrolü: Akü ve redresör guruplarının görsel kontrollerinin yapılması, kaçak, korozyon vb. durumlarının kontrol edilmesi, topraklama ölçümlerinin yapılması.
  • Transformatör 1-36 kV (YG) Gözle Kontrol Ve Topraklama Tesisatı Kontrolü: Trafo Korumalarının çalışır durumda olduğunun kotrolü, koruma ekipmanlarının kontrol edilmesi, koruma ve işletme topraklamalarının ölçülmesi.
 

Bu ekipmanların bazıları ihtiyaç halinde kullanılırken, bazıları da yine ilgili yönetmeliklere göre, şartlar gerektirdiği taktirde kullanılması zorunludur.

Elektriksel Tesisatı Periyodik Kontrol Ekipmanları

Elektrik İç Tesisatı Raporu Nedir?

Elektrik iç tesisatı raporu, denetime gelen muayene personeli tarafından tesisin doğruluğunu denetleyen uygunluk belgesidir. Mühendislerimiz, tesisatınızın röntgenini çekerken gözle kontrolle yetinmez; uluslararası standartlara (TS HD 60364-6) uygun, kalibre edilmiş cihazlarla bazı testler uygular:

1.Firma Bilgileri

Kontrolü yapılan kurumun bilgileri bu kısımda yazmaktadır. İSG Katip üzerinden yapılan sözleşmede yazan firma bilgileri bu kısımda doldurulur. Kullanıcı ve firma arasında kontrolden en az 1 gün önce muayene edilecek ekipman, muayene edilecek kurum ve adresi, muayene personeli gibi bilgilerin olduğu sözleşme yapılmaktadır.

2.Ekipman Kontrolü

Enerji sağlayan kuruluş, şebeke gerilimi, şebeke tipi, topraklayıcı tipi, yapının cinsi, topraklama iletken kesiti, proje ve tek hat şeması gibi kısımlar yapı hakkında bilgi veren kısımlardır. Ayrıca besleme kaynağı karakteristikleri(Nominal gerilim, nominal frekans, hata akımı olasılığı, Dış çevrim empedansı ZE), Ana kesici karakteristikleri(Tip ve Nominal Akım) ve ana RCD değerleri, ölçülerek bu kısımda belirtilmektedir.

3.Görsel Kontroller

  • Kablonun taşınması ve iletilmesi
  • Pano Sabitlenmesi
  • Panonun dış darbelere karşı korunması
  • Zemin izolasyon
  • Bant I ve Bant II ayrılması, Bant II yalıtımı
  • 6mm2 pano kapak bağlantısı (Topraklama sürekliliği)
  • Güvenlik devre ayrılması
  • Şemalar, talimatlar, devre çizimleri
  • Tehlike işaretleri
  • Kablo renk kodları
  • Tesisat yöntemi
  • Ekipman temizlik/bakım durumu
  • Pano içi ve bağlantılarının korozyon kontrolü
  • Ekipman içi veya yakınında acil durum aydınlatma tertibatı
  • Panodaki aşırı akım koruma cihazları ile iletkenlerin uygunluğu kontrol edilir.

Fonksiyon Testleri ve Termal Kamera Muayenesi

Artık Akım Anahtarı (Kaçak Akım Rölesi, RCD) Testi: Hayat Koruma(30mA) ve Yangından Koruma(300mA) rölelerin açma akımları ve açma süreleri test cihazı ile ölçülmektedir.(Örneğin: Gerçekten röle, istenilen süre ve akımda açma atıyor mu?)

Topraklama Ölçümü: Faz-Nötr, Faz-Toprak arası sürekliliğin sağlanıp sağlanmadığı kontrol edilip ölçülen değerler uzman tarafından işlenir. Ayrıca kısa devre akımları da hesaplanarak kıyaslama yapılmaktadır. Doğrudan dokunmaya karşı koruma olarak topraklama hattının tesis edilmesi, topraklama kesitlerinin uygunluğu ve koruma düzeyinin yeterliliğine bakılmaktadır.

Potansiyel Dengeleme Elemanları: İhtiyaç halinde yapılması gereken potansiyel dengeleme elemanlarında topraklama hattının sürekliliği ölçülür ve iletkenlerin kesitinin uygunluğu kontrol edilir.

Zemin İzolasyonunun Kontrolü: Elektriksel tehlikelerin olduğu bölgelerde (Örneğin pano önlerinde) izole halıların izolasyon dirençleri ölçülmektedir.

Termografik Muayene: Koruma elemanları, iletkenler, termal kamera ile kontrol edilerek kablolarda ısınma olup olmadığı, elemanların sıkılık bağlantısının yapılıp yapılmadığı kontrol edilmektedir. Özellikle 70 derecenin üstündeki ısınmaların olduğu panolar riskli kabul edilmektedir. Sahada karşılaştığımız bu durumda ısınma noktalarını işletmeye söyleyerek gerekli düzeltmeleri istiyoruz.

Periyodik Kontrol Süreci Nasıl İşliyor?

Ön İnceleme ve Planlama: İşletmenizin büyüklüğüne ve elektrik panosu sayısına göre mühendislerimiz gerekli ekipmanları (Termal kamera, topraklama
megeri vb.) hazırlar.

Saha Ölçümleri ve Testler: Üretimi aksatmadan; pano içi kontroller, kablo kesit uygunluğu, termal kamera ölçümleri ve fonksiyon testleri
yapılır.

Raporlama ve Teslim: Elde edilen veriler mühendislerimizce analiz edilir. Uygunsuzluk varsa çözüm önerileriyle birlikte, bakanlık onaylı raporunuz hazırlanır ve size teslim edilir.

Elektrik Tesisatı Periyodik Kontrolü Yapan Firmalar

Elektrik tesisatı periyodik kontrolü, iş ekipmanları arasında yapılması gereken en önemli muayenelerden biridir. Bir tesisin elektrik aksamı, can ve mal güvenliği açısından çok önemli pozisyondadır. Dolayısıyla bu ekipmanın kontrolleri de alanında uzman ekipler tarafından yapılmalıdır. Kontrolünü yaptığımız bazı firmalara sunulan eski raporları incelediğimizde, tamamıyla uygun olmayan tesisler için uygun rapor düzenleyen firmalar görüyoruz. İşletmenizin sağlıklı ve güvenli çalışması için elektriksel kontrollerde iyi bir muayene firması seçmelisiniz. Uzman kadromuz ve sektördeki deneyimlerimiz ile sizlerin güvenliğini önemsiyoruz. Bizler ile iletişime geçerek muayene için randevu oluşturabilirsiniz. Tüm elektriksel periyodik kontrol hizmetlerimize bakabilirsiniz.

Kontrol Süresi Ne Kadar Sürer?

Periyodik kontrol süreleri işletmenizin büyüklüğüne, panolarınızı sayısına, topraklama ölçümü alınacak noktalara göre değişkenlik göstermektedir. Bazı yerlerde yarım saat sürebilirken bazı yerlerde de günler sürebilmektedir.

Periyodik Kontrol raporları, birkaç gün içerisinde imzalanarak müşterilerimize gönderilmektedir.

Evet, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince elektrik tesisatı periyodik kontrollerinin yaptırılması yasal bir zorunluluktur. Kontrollerin yaptırılmadığının veya raporun eksik olduğunun tespiti halinde, işletmelere idari para cezası uygulanır. Bu cezalar her yıl yeniden değerleme oranına göre artırılmaktadır. Ayrıca, işçilerin hayati tehlikesinin bulunduğu (örneğin kaçak akım rölesinin çalışmadığı) durumlarda, eksiklik giderilinceye kadar işi durdurma kararı verilebilir.