Fenni Muayene Firması: Elektrik & Mekanik Ekipmanların Yetkili Fenni Muayenesi
İşletmelerde iş sağlığı ve güvenliğinin eksiksiz sağlanması, can ve mal kayıplarının önüne geçilmesi ve yasal denetimlerde cezai yaptırımlarla karşılaşılmaması için teknik denetimler zorunludur. A Tipi yetkili ve akredite bir fenni muayene firması: elektrik & mekanik alanlarındaki tüm iş ekipmanlarının uygunluğunu bilimsel metotlar, kalibre edilmiş cihazlar ve bakanlık onaylı mühendis kadrosuyla test eder.
Halk arasında ve sanayide köklü geçmişiyle “fenni muayene”, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na bağlı olarak Resmî Gazete’de yayımlanan İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamındaki adıyla “periyodik kontrol” olarak tanımlanır. Fenni muayene ile periyodik kontrol hukuken ve teknik olarak birebir aynı işlemi ifade eder. Yönetmelikte yapılan güncellemeler doğrultusunda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın İSG-KATİP sistemi üzerinden sözleşmesi yapılmayan ve EKİPNET kayıt numarası bulunmayan uzmanlarca düzenlenen hiçbir fenni muayene raporu yasal olarak geçerli kabul edilmemektedir.
Elektrik Tesisatı ve Ölçümleri Kapsamındaki Fenni Muayeneler
Elektrik akımı, endüstriyel tesislerdeki en büyük yangın ve can kaybı risklerinin başında gelir. Elektrik fenni muayeneleri, yetkili elektrik mühendisleri tarafından kalibre edilmiş ölçüm cihazlarıyla gerçekleştirilir ve mevzuata uygun formatta raporlanır.
- Topraklama Fenni Muayenesi: Tesis genelinde panolar, makineler, prizler ve ana iletken hatlar kalibre edilmiş topraklama megeri ile ölçülür; can ve mal güvenliği için çevrim empedansı ve yayılma dirençleri tespit edilerek topraklama fenni muayenesi raporu düzenlenir.
- Elektrik İç Tesisat Uygunluk Fenni Muayenesi: Dağıtım hatları, ana ve tali panolar, kablo kesitleri, sigorta akımları ve mekanik bağlantılar gözlemsel ve işlevsel testlere tabi tutularak elektrik iç tesisat fenni muayenesi gerçekleştirilir.
- Kaçak Akım Koruma Rölesi (RCD) Testi ve Fenni Muayenesi: Hayat koruma (30 mA) ve yangın koruma (300 mA) eşikli kaçak akım rölelerinin milisaniye cinsinden açma zamanları ve açma akımları test cihazlarıyla doğrulanarak kaçak akım rölesi fenni muayenesi yapılır.
- Termal Kamera ile Elektrik Panosu Fenni Muayenesi: Elektrik panoları yük altındayken yüksek çözünürlüklü termal kamera cihazlarıyla taranır; gevşek klemens bağlantıları, faz dengesizlikleri ve aşırı yüklenen kablolar yangına dönüşmeden önce tespit edilerek termal kamera pano fenni muayenesi raporlanır.
- Elektrik Panosu Uygunluk Fenni Muayenesi: Panoların IP koruma sınıfları, yalıtımları, kaçak akım korumaları ve etiketleme düzenleri incelenerek elektrik panosu fenni muayenesi tamamlanır.
- Paratoner ve Yıldırımdan Korunma Sistemleri Fenni Muayenesi: Aktif paratonerler, faraday kafesleri ve yakalama çubuklarının iniş iletkenleri ile topraklama dirençleri ölçülerek paratoner fenni muayenesi belgelendirilir.
- Jeneratör Fenni Muayenesi: Şebeke kesintilerinde devreye giren yedek güç sistemlerinin izolasyon dirençleri, transfer panosu geçişleri ve yük testleri jeneratör fenni muayenesi çerçevesinde denetlenir.
- Katodik Koruma Fenni Muayenesi: Yeraltı boru hatları ve metal tankların korozyondan korunmasını sağlayan kurbanlık anotlu veya dış akım kaynaklı sistemlerin potansiyel ölçümleri katodik koruma fenni muayenesi ile raporlanır.
- Gövde Koruma Topraklaması Fenni Muayenesi: İmalat sahasındaki motorlar, metal gövdeli iş tezgâhları ve preslerin koruma iletkeni sürekliliği gövde koruma topraklaması fenni muayenesi ile kayıt altına alınır.
- Aydınlatma ve Acil Aydınlatma Tesisatı Fenni Muayenesi: Kaçış yolları, çıkış tabelaları ve acil yönlendirme aydınlatmalarının lüks cinsinden şiddeti ve akü dayanım süreleri acil aydınlatma fenni muayenesi kapsamında ölçülür.
- Makinelerde Elektriksel Güvenlik Fenni Muayenesi: Endüstriyel makinelerin acil durdurma butonları, sıfır gerilim korumaları ve elektriksel izolasyonları test edilir.
Basınçlı Kap ve Ekipmanların Fenni Muayenesi
İç basıncı 0,5 barın üzerinde olan her basınçlı ekipman patlama riski taşır. Hidrostatik basınç testleri veya işletme şartlarının elvermediği durumlarda tahribatsız muayene (NDT – ultrasonik kalınlık ölçümü) metotları uygulanarak basınçlı kap fenni muayeneleri gerçekleştirilir.
- Buhar Kazanı Fenni Muayenesi: Emniyet ventilleri, su seviye emniyet sistemleri, presostatlar ve kazan gövdesi hidrostatik test basıncında zorlanarak buhar kazanı fenni muayenesi yapılır.
- Kalorifer Kazanı Fenni Muayenesi: Merkezi ısıtma kazanlarının kazan gövdesi, brülörü ve genleşme bağlantıları incelenerek kalorifer kazanı fenni muayenesi tamamlanır.
- Sıcak Su Kazanı ve Kızgın Su Kazanı Fenni Muayenesi: Yüksek sıcaklık ve basınç altında çalışan endüstriyel su ısıtıcılarının et payı ve emniyet zincirleri sıcak su kazanı fenni muayenesi ve kızgın su kazanı fenni muayenesi ile raporlanır.
- Kızgın Yağ Kazanı Fenni Muayenesi: Yüksek sıcaklıklı yağ döngüsü sağlayan sistemlerin boru demetleri, kaçakları ve genleşme tankları kızgın yağ kazanı fenni muayenesi ile denetlenir.
- Kompresör Fenni Muayenesi: Pistonlu veya vidalı kompresörlerin yüksüz ve yüklü çalışma basınçları, çekvalfleri ve otomatik stopları kompresör fenni muayenesi ile test edilir.
- Hava Tankı Fenni Muayenesi: Kompresör hatlarına bağlı basınçlı hava depolarının korozyon durumu, cidar kalınlığı ve emniyet ventili açma basıncı hidrostatik yöntemle hava tankı fenni muayenesi olarak kayıt altına alınır.
- Hidrofor Fenni Muayenesi: Kullanım ve proses suyu basınçlandırma tanklarının membran ve gövde sağlamlığı hidrofor fenni muayenesi ile kontrol edilir.
- Genleşme Tankı Fenni Muayenesi: Isıtma ve soğutma sistemlerindeki kapalı ve açık genleşme kaplarının korozyon ve gaz basıncı kontrolleri genleşme tankı fenni muayenesi kapsamında yürütülür.
- Boyler ve Akümülasyon Tankı Fenni Muayenesi: Kullanım sıcak suyu üreten emaye veya paslanmaz depolar boyler fenni muayenesi ve akümülasyon tankı fenni muayenesi ile belgelenir.
- Buhar Jeneratörü Fenni Muayenesi: Ani buhar üreticilerinin serpentin boru yapıları, basınç anahtarları ve tahliye hatları buhar jeneratörü fenni muayenesi ile denetlenir.
- Otoklav ve Sterilizatör Fenni Muayenesi: Sağlık, gıda ve kimya sektöründeki kilitli kapaklı basınçlı otoklav fenni muayenesi ve sterilizatör fenni muayenesi gerçekleştirilir.
- Sanayi Tipi Ütü Kazanı ve Paskara Fenni Muayenesi: Tekstil atölyelerindeki elektrikli ütü kazanı fenni muayenesi ile paskara fenni muayenesi basınç emniyetleri yönünden kontrol edilir.
- Isı Değiştirici (Eşanjör) Fenni Muayenesi: Plakalı ve borulu ısı değiştiricilerin gövde ve boru sızdırmazlıkları eşanjör fenni muayenesi ile doğrulanır.
- Vakum Tankı Fenni Muayenesi: Negatif basınç altında çalışan silindirik kapların içe göçme ve kaynak stabilitesi vakum tankı fenni muayenesi ile incelenir.
- Atmosferik Depolama Tankı Fenni Muayenesi: Akaryakıt, asit veya kimyasal depolanan tankların kaynak dikişleri ve taban sacı kalınlığı atmosferik depolama tankı fenni muayenesi ile belirlenir.
- LPG Depolama Tankı Fenni Muayenesi: Yer altı ve yer üstü sıvılaştırılmış petrol gazı tanklarının hidrostatik ve gaz algılama sızdırmazlıkları LPG depolama tankı fenni muayenesi dahilinde yapılır.
- Kriyojenik Tank Fenni Muayenesi: Sıvı azot, oksijen ve argon depolayan çift cidarlı derin dondurucu tankların vakum performansı kriyojenik tank fenni muayenesi ile test edilir.
- Sınai ve Tıbbi Gaz Tankı Fenni Muayenesi: Endüstriyel ve medikal amaçlı gaz depolama tanklarının sınai ve tıbbi gaz tankı fenni muayenesi tamamlanır.
- Tehlikeli Sıvı ve Yer Üstü Yakıt Tankı Fenni Muayenesi: Yanıcı, parlayıcı ve korozif kimyasal depolanan yer üstü yakıt tankı fenni muayenesi ile tehlikeli sıvı depolama tankı fenni muayenesi raporlanır.
- Boya Kazanı ve Buharlı Pişirme Kazanı Fenni Muayenesi: Boyama kazanı fenni muayenesi ile endüstriyel buharlı pişirme kazanı fenni muayenesi sızdırmazlık kontrolleriyle yürütülür.
- Basınçlı Boru Tesisatı Fenni Muayenesi: Tesis genelindeki basınçlı hava boru tesisatı fenni muayenesi, buhar boru tesisatı fenni muayenesi ve basınçlı hortum fenni muayenesi gerçekleştirilir.
Kaldırma ve İletme Ekipmanlarının Fenni Muayenesi
Yük taşıyan ve personeli yükseğe çıkaran tüm mekanik ekipmanlar, nominal kapasitelerinin üzerinde statik (1,25 veya 1,5 katı) ve dinamik (1,1 katı) aşırı yük testlerine tabi tutulmalıdır. Denetlenen başlıca kaldırma-iletme ekipmanları şunlardır:
- Tavan Vinci ve Gezer Köprülü Vinç Fenni Muayenesi: Halat deformasyonları, kanca ağız açıklığı, tambur yivleri, fren tertibatı ve aşırı yük switchleri tavan vinci fenni muayenesi ile denetlenir.
- Portal Vinç ve Pergel Vinç Fenni Muayenesi: Ray pabuçları, yürüyüş motorları ve yapısal kaynak birleşimleri portal vinç fenni muayenesi ve pergel vinç fenni muayenesi ile kontrol edilir.
- Mobil Vinç Fenni Muayenesi: Bom uzantıları, denge ayakları, hidrolik kaçaklar ve yük diyagramı sınırlandırıcıları mobil vinç fenni muayenesi kapsamında test edilir.
- Kule Vinç Fenni Muayenesi: Gövde ankrajları, cıvata torkları, rüzgâr freni ve bom halatları kule vinç fenni muayenesi ile incelenir.
- Monoray Vinç ve Kren Fenni Muayenesi: NPI profili üzerindeki hareket mekanizmaları ve askı noktaları monoray vinç fenni muayenesi ile doğrulanır.
- Caraskal Fenni Muayenesi: Manuel ve elektrikli zincirli caraskalların mandal mekanizmaları, frenleri ve zincir kalibreleri caraskal fenni muayenesi ile tescillenir.
- Forklift Fenni Muayenesi: Dizel, elektrikli ve LPG’li modellerde asansör zincir uzaması, çatal aşınması, hidrolik kilit valfleri ve devrilme koruması forklift fenni muayenesi ile kontrol edilir.
- Transpalet Fenni Muayenesi: Manuel ve akülü taşıyıcıların hidrolik pompa kaçakları, şasi çatlakları ve yön tekerleri transpalet fenni muayenesi kapsamında denetlenir.
- İstif Makinesi Fenni Muayenesi: Yaya kumandalı ve kendinden tahrikli istif makinesi fenni muayenesi yük denge merkezine göre yapılır.
- Yükseltilebilir Seyyar İş Platformu (Manlift) Fenni Muayenesi: Makaslı, eklemli ve teleskobik seyyar platformların tilt sensörleri, acil indirme valfleri ve sepet kilitleri manlift fenni muayenesi ile test edilir.
- Sütunlu Çalışma Platformu Fenni Muayenesi: Bina cephelerine kurulan platform kulelerinin mast bağlantıları sütunlu çalışma platformu fenni muayenesi ile taranır.
- Asılı Erişim Donanımı (AED) Fenni Muayenesi: Dış cephe temizlik ve bakım sepetlerinin çalışma halatları ve paraşüt frenleri asılı erişim donanımı fenni muayenesi ile doğrulanır.
- İnşaat Cephe Asansörü Fenni Muayenesi: Şantiyelerde malzeme ve insan taşıyan kule asansörlerinin hız regülatörleri inşaat cephe asansörü fenni muayenesi ile test edilir.
- Araç Kaldırma Lifti Fenni Muayenesi: Oto servislerdeki 2 ve 4 sütunlu hidrolik ve mekanik liftlerin somun ve halat güvenlikleri araç kaldırma lifti fenni muayenesi ile ölçülür.
- Kriko, Tifor ve Zincirli Çektirme Fenni Muayenesi: Bakım alanlarındaki hidrolik ve mekanik krikoların taşıma emniyeti kriko fenni muayenesi ve tifor fenni muayenesi ile tescillenir.
- Yük Asansörü Fenni Muayenesi: Fabrika içi katlar arası hidrolik veya halatlı yük taşıma sistemlerinin kapı kilitleri yük asansörü fenni muayenesi ile incelenir.
- Monşarj ve Servis Asansörü Fenni Muayenesi: Mutfak ve evrak servis asansörlerinin mekanik aksamı monşarj servis asansörü fenni muayenesi ile denetlenir.
- Konveyör ve Bantlı İletim Sistemleri Fenni Muayenesi: Üretim hatlarındaki bant tamburları, acil durdurma ipi (emniyet teli) konveyör bant fenni muayenesi ile kontrol edilir.
- Telehandler Fenni Muayenesi: Teleskobik yükleyicilerin bom açı sensörleri ve dengeleyici ayakları telehandler fenni muayenesi ile kayıt altına alınır.
- Yürüyen Merdiven ve Bant Fenni Muayenesi: AVM ve istasyonlardaki tarak plakaları, el bandı senkronizasyonu yürüyen merdiven fenni muayenesi ile test edilir.
- Garaj Vinci ve Kaldırma Tablası Fenni Muayenesi: Yaya kumandalı atölye vinçleri garaj vinci fenni muayenesi ve hidrolik kaldırma tablası fenni muayenesi ile sınanır.
- Kabinli Kaldırma Ekipmanı (KKE) Fenni Muayenesi: Personel sepetleri ve kabinli kaldırma ekipmanı fenni muayenesi yüksek güvenlik kriterleriyle yürütülür.
- Engelli Kaldırma Platformu Fenni Muayenesi: Merdiven tipi veya dikey tip engelli asansörlerinin engelli kaldırma platformu fenni muayenesi yapılır.
- Yükleme Rampası Fenni Muayenesi: Lojistik antrepolardaki hidrolik ve menteşeli yükleme rampası fenni muayenesi gerçekleştirilir.
- Endüstriyel Manipülatör ve Robotik Kollar Fenni Muayenesi: Parça taşıyıcı endüstriyel manipülatör fenni muayenesi mekanik toleranslar çerçevesinde belgelenir.
- Otonom Çekici Robot (AGV) Fenni Muayenesi: Tesis içi parça transfer eden AGV robotlarının sensör ve acil durdurma alanları otonom çekici robot fenni muayenesi ile denetlenir.
- Seyyar Taşınabilir Merdiven Fenni Muayenesi: Endüstriyel tip alüminyum ve çelik seyyar merdiven fenni muayenesi basamak sağlamlığı yönünden incelenir.
- Sapan ve Kaldırma Aksesuarları Fenni Muayenesi: Bez, zincir ve çelik tel halat sapanlar, kilitler, mapalar ve halkalar deformasyon ve aşınma testleriyle sapan fenni muayenesi kapsamında taranır.
Tesisatların Fenni Muayenesi: Yangın, Havalandırma ve Gaz Sistemleri
Tesis genelindeki mekanik borulama ve hava kanalları doğrudan can güvenliğini ilgilendiren acil durum altyapılarıdır. Mekanik fenni muayene firması uzmanlığımızla gerçekleştirdiğimiz tesisat muayeneleri şunlardır:
1. Yangın Tesisatı ve Güvenlik Sistemleri Fenni Muayenesi
- Yangın Tesisatı Fenni Muayenesi: Ana yangın kolektörleri, ıslak ve kuru borulu hidrolik dağıtım hatlarının sızdırmazlık ve basınç dayanımı yangın tesisatı fenni muayenesi ile denetlenir.
- Yangın Dolabı Fenni Muayenesi: Tesis genelindeki yangın dolaplarının hortum açılma kolaylığı, rekor sızdırmazlığı, nozul püskürtme durumları ve statik/dinamik su debisi yangın dolabı fenni muayenesi ile tespit edilir.
- Yangın Hidrantı Fenni Muayenesi: Çevre hidrantlarının vana işlerliği, basıncı ve anahtar uygunluğu yangın hidrantı fenni muayenesi ile raporlanır.
- Yangın Pompası ve Motopomp Fenni Muayenesi: Pompa dairesinde bulunan elektrikli ve dizel pompaların debi-basınç eğrileri, otomatik devreye girme süreleri ve jokey pompa basma aralıkları yangın pompası fenni muayenesi ve motopomp fenni muayenesi ile ölçülür.
- Sprinkler (Yağmurlama) Sistemi Fenni Muayenesi: Zon kontrol vanaları, akış anahtarları (flow switch) ve sprinkler kafalarının boşluk mesafeleri sprinkler sistemi fenni muayenesi dahilinde taranır.
- Yangın Algılama ve İhbar Sistemleri Fenni Muayenesi: Optik duman, sıcaklık ve alev dedektörleri simülasyon gazlarıyla test edilir; yangın ihbar butonları, flaşörlü sirenler ve ana santral iletişimi duman dedektörü fenni muayenesi, yangın butonu fenni muayenesi ve yangın algılama fenni muayenesi ile doğrulanır.
- Yangın Söndürme Cihazları (Yangın Tüpleri) Fenni Muayenesi: KKT, CO2 ve köpüklü portatif yangın söndürme tüplerinin manometre basınçları, emniyet pimleri, mühürleri ve gövde sağlamlıkları yangın tüpü fenni muayenesi ile onaylanır.
- Otomatik Gazlı Söndürme Sistemi Fenni Muayenesi: Trafo odaları, server odaları ve pano içlerindeki FM200, Novec ve CO2 sistemlerinin tüp ağırlıkları ve nozulları gazlı söndürme fenni muayenesi ile incelenir.
- Kuru ve Sıvı Kimyevi Söndürme Sistemi Fenni Muayenesi: Mutfak davlumbaz söndürme hatları kimyevi söndürme fenni muayenesi ile kayıt altına alınır.
2. Havalandırma ve İklimlendirme Tesisatı Fenni Muayenesi
- Havalandırma Tesisatı Fenni Muayenesi: Üretim sahalarındaki emiş ve basma menfezlerinin anemometre ile hava hızı ve debi ölçümleri yapılarak işçi sağlığı kriterlerine uygunluğu havalandırma fenni muayenesi raporuna işlenir.
- Klima Tesisatı Fenni Muayenesi: Santraller, kanallar, filtreler ve fan motorlarının hijyenik ve debisel yeterliliği klima tesisatı fenni muayenesi ile ölçülür.
- Duman Tahliye Sistemi Fenni Muayenesi: Acil durumlarda toksik dumanı tahliye eden duman tahliye kapakları, jet fanlar ve yangın damperleri duman tahliye fenni muayenesi ile fonksiyonel teste sokulur.
- Basınçlandırma Sistemleri Fenni Muayenesi: Acil tahliye anında zehirli dumanın kaçış yollarına girmesini önleyen kaçış merdiveni basınçlandırma fenni muayenesi ile asansör kuyusu basınçlandırma fenni muayenesi yapılarak fark basınç manometreleriyle test edilir.
- Kazan Dairesi ve Isı Merkezi Tesisatı Fenni Muayenesi: Isı merkezlerinin taze hava menfezi, gaz tahliye bacaları ve patlama kapakları kazan dairesi fenni muayenesi kapsamında doğrulanır.
- Doğalgaz Algılama ve Alarm Sistemi Fenni Muayenesi: Ex-proof gaz sensörleri, selenoid kesici vanalar ve acil korna entegrasyonu doğalgaz algılama fenni muayenesi ile denetlenir
Makine, Tezgâh, Raf ve Yüksekte Çalışma Ekipmanları Fenni Muayenesi
Üretim sahalarındaki imalat makineleri ile depo lojistiği ekipmanlarının fenni muayeneleri mekanik koruyucular, acil durdurma sistemleri ve yapısal deformasyonlar yönünden şu başlıklarda yürütülür:
- Talaşlı İmalat Tezgâhları Fenni Muayenesi: Torna tezgâhı fenni muayenesi, freze tezgâhı fenni muayenesi, CNC işleme merkezi fenni muayenesi, matkap fenni muayenesi, taşlama tezgâhı fenni muayenesi, testere fenni muayenesi ve borverk tezgâhı fenni muayenesi ayna muhafazaları ve acil stop mekanizmalarıyla değerlendirilir.
- Talaşsız İmalat ve Presler Fenni Muayenesi: Eksantrik pres fenni muayenesi, hidrolik pres fenni muayenesi, abkant pres fenni muayenesi ve giyotin makas fenni muayenesi çift el kumanda, ışık bariyeri (ışık perdesi) testleriyle yapılır.
- Plastik ve Metal Şekillendirme Tezgâhları Fenni Muayenesi: Plastik enjeksiyon makinesi fenni muayenesi, metal enjeksiyon fenni muayenesi, tel ve dalma erozyon tezgâhı fenni muayenesi uygulanır.
- İş Makineleri Fenni Muayenesi: Şantiye ve maden sahalarında çalışan ekskavatör fenni muayenesi, kazıcı yükleyici (beko loder) fenni muayenesi, loder fenni muayenesi, dozer fenni muayenesi, greyder fenni muayenesi, zemin silindiri fenni muayenesi, asfalt finişeri fenni muayenesi, beton pompası fenni muayenesi ve transmikser fenni muayenesi ROPS/FOPS kabin ve hidrolik sızdırmazlıkları yönünden tamamlanır.
- Endüstriyel Raf Sistemleri Fenni Muayenesi: Ağır yük ve lojistik depo sırt sırta (back-to-back) raf sistemlerinin ayak burkulmaları, kiriş sehimleri, travers kilitleri ve zemin ankrajları TS EN 15635 standardına göre endüstriyel raf fenni muayenesi ile denetlenir.
- İskele Sistemleri Fenni Muayenesi: Yapı ve cephe iskelelerinin ankraj noktaları, kalas kilitleri, diyagonal bağlantıları ve topraklamaları yapı iskelesi fenni muayenesi ile tescillenir.
- Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) Fenni Muayenesi: Düşüş durdurucu balansör fenni muayenesi, tam vücut emniyet kemeri fenni muayenesi ve dikey/yatay yaşam hattı fenni muayenesi dikiş ve deformasyon testleriyle yapılır.
- Endüstriyel Otomatik Kapı Fenni Muayenesi: Fabrika seksiyonel, sarmal ve fotoselli kapılarının fotosel algılama, halat kopma emniyeti ve acil açılma manivelaları endüstriyel kapı fenni muayenesi ile onaylanır.
Fenni Muayene Periyotları ve Yasal Denetim Standartları
Standartlarda ve üretici el kitaplarında daha kısa bir süre öngörülmemişse, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği gereğince ekipmanların azami fenni muayene periyotları aşağıdaki tablodaki gibidir:
| Ekipman Grubu | Temsili Ekipmanlar | Azami Yasal Muayene Süresi | Dayanak Standart / Kriter |
|---|---|---|---|
| Elektrik Tesisatı & Ölçümleri | Topraklama, Pano, Kaçak Akım Rölesi, Termal Kamera, Paratoner | Yılda 1 Kez | Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği |
| Basınçlı Kaplar | Buhar Kazanı, Hava Tankı, Kompresör, Boyler, Hidrofor, Otoklav | Yılda 1 Kez | TS 2025, TS EN 13445-5 |
| Kaldırma & İletme Ekipmanları | Vinç, Forklift, Caraskal, Manlift, Transpalet, Araç Lifti | Yılda 1 Kez | TS 10116, TS EN ISO 3691-1 |
| Yangın Tesisatı | Yangın Pompası, Yangın Dolabı, Hidrant, Sprinkler, Algılama | Yılda 1 Kez | TS EN 12845, Binaların Yangından Korunması Hk. Yön. |
| Havalandırma Tesisatı | Emiş-Basma Kanalları, Duman Tahliye, Jet Fanlar, Klima Santrali | Yılda 1 Kez | İlgili İklimlendirme ve Havalandırma Standartları |
| İş Makineleri & Tezgâhlar | Ekskavatör, Beko Loder, Presler, Torna, Freze, CNC, Giyotin | Yılda 1 Kez | TS 12361, TS EN 692, TS EN 693 |
| İskele Sistemleri | Cephe ve Yapı İskeleleri, Mobil İskele Kuleleri | Azami 6 Ayda 1 Kez | TS EN 12810, TS EN 12811 |
Yetkili Fenni Muayene Firması Nasıl Seçilir?
Geçersiz fenni muayene raporları, olası iş kazalarında işvereni hukuken savunmasız bıraktığı gibi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Müfettişleri denetimlerinde ağır idari para cezalarına yol açar. Kurumsal bir fenni muayene firması ile çalışırken şu teknik unsurlara dikkat edilmelidir:
- İSG-KATİP Sözleşme Onayı: Hizmet öncesinde firmanın yetkili mühendisi ile işletmeniz arasında İSG-KATİP sistemi üzerinden elektronik fenni muayene sözleşmesi düzenlenmeli ve onaylanmalıdır. Sözleşmesiz hazırlanan raporlar geçersizdir.
- EKİPNET Yetki Kaydı: Muayeneyi gerçekleştiren makine ve elektrik mühendislerinin diplomaları Bakanlıkça doğrulanmış ve kendilerine verilmiş geçerli EKİPNET kayıt numaraları bulunmalıdır.
- Kalibrasyonlu Cihaz Parkı: Topraklama megerleri, termal kameralar, kalınlık ölçüm cihazları, lazer manometreler ve anemometreler yıllık akredite laboratuvar kalibrasyon sertifikalarına sahip olmalıdır.
- Elektronik İmza Güvencesi: Raporlar, 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu’na uygun nitelikli dijital sertifikayla imzalanarak dijital ortamda arşivlenmeli veya ıslak imzalı saklanmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular (Fenni Muayene Süreci)
Fenni muayene ile periyodik kontrol aynı şey midir?
Evet. Sanayide ustalar ve işletmeciler tarafından yaygın olarak kullanılan “fenni muayene” ifadesi ile mevzuattaki resmî terim olan “periyodik kontrol” birebir aynı teknik denetim sürecini tanımlar. Hazırlanan rapor aynı hukuki geçerliliğe sahiptir.
Fenni muayeneyi kimler yapabilir?
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği uyarınca; ekipmanın türüne göre Bakanlık EKİPNET veri tabanına kayıtlı makine mühendisleri, elektrik mühendisleri, mekatronik mühendisleri, teknik öğretmenler veya ilgili alanın teknik teknikerleri yapabilir.
Fenni muayene raporunda uygunsuzluk çıkarsa süreç nasıl ilerler?
Muayene sonucunda “Kusurlu” veya “Kullanılması Sakıncalıdır” kararı verilirse, tespit edilen uygunsuzluklar ayrıntılı maddeler halinde raporda belirtilir. İşverene eksiklikleri gidermesi için süre tanınır. Bakım ve iyileştirmeler tamamlandıktan sonra yapılan takip fenni muayenesi sonucunda ekipman uygunsa “Kullanılması Uygundur” onay raporu tanzim edilir.
Fenni muayene yaptırmamanın cezası nedir?
Fenni muayenesi yapılmayan her bir ekipman için 6331 sayılı Kanun çerçevesinde her ay katlanarak uygulanan idari para cezaları tatbik edilir. Kazaya sebebiyet veren denetimsiz ekipman durumunda işverenin kusur oranı doğrudan artar ve faaliyet durdurma cezaları verilebilir.
Periyodik Kontrol hizmetlerimizi içeren sayfamızı buradan inceleyebilirsiniz.
